CƠ SỞ RƯỢU CẦN LÊ VĂN NGHĨA – NỒNG NÀN HƯƠNG VỊ RƯỢU CẦN PHÚ TÚC

14:05:43 | 07/04/2017

Mỗi khi có khách quý tới nhà, mỗi khi có lễ hội, người Cơ Tu luôn đưa rượu cần ra thết đãi. Rượu cần ngon không chỉ được chưng cất từ những tinh túy của nương rẫy, núi đồi, nó còn ngon ở văn hóa thưởng thức.

 Không biết tự bao giờ, đồng bào Cơ Tu dân tộc ở Đà Nẵng biết làm rượu trấu, biết cách chế biến men rượu. Vậy bí quyết để có thể ủ ra loại rượu ngon ấy là gì? Ắt hẳn chúng ta nên tìm hiểu bởi lẽ ngày nay loại rượu cần này không chỉ là thức uống quan trọng ở buôn làng mà đã chu du khắp phố phường bởi sự ưa chuộng, yêu thích của du khách thập phương. Do đó rượu Phú Túc nổi tiếng không chỉ đi vào thơ ca mà còn vượt cả ranh giới của địa phương để đến với những du khách trên khắp mọi miền đất nước.

Đến với cái nôi của rượu cần tại làng Hòa Phú, chúng tôi bị thu hút bởi cơ sở sản xuất rượu cần của ông Lê Văn Nghĩa. Hỏi ra mới biết ông Nghĩa là một trong 8 người có công vực lại thương hiệu rượu cần Phú Túc, thứ rượu vốn đã ngủ yên 40 năm.

Thương hiệu Rượu cần Phú Túc

Đến với làng Hòa Phú, từ xa đã ngửi thấy men rượu nồng nàn, ông Nghĩa kể cho chúng tôi nghe về truyền thống của làng nghề. Không ai biết được thời điểm chính xác xuất hiện rượu làng Phúc Túc, nhưng cứ theo tục truyền, người dân tộc thiểu số Cơ tu tại đây lại làm rượu cần như một lẽ đương nhiên.

Dọc dãy Trường Sơn, đồng bào Cơ tu sống nép mình vào núi rừng, thế nên hương vị rượu cần cũng mang theo hơi thở của nó. Sống hơn nửa đời người, khi mái tóc đã điểm bạc, ông Nghĩa lại thấy được nghề truyền thống nấu rượu cần được Nhà nước quan tâm và phục hồi làng nghề. Ông hồ hởi kể “ Trong khi những người tâm huyết với làng nghề đang ngày càng già đi, lớp trẻ có xu hướng xa quê, tìm hướng phát triển, thì việc giúp thanh niên địa phương khởi nghiệp với nghề truyền thống là một hướng đi cần thiết. Nhận thấy được việc khôi phục làng nghề rượu “Phú Túc” là cần thiết chính quyền địa phương đã chọn gia đình  tôi là 1 trong 8 hộ gia đình đi tập huấn nghề nấu rượu ở Đắk Lắk. Đó là cơ hội để tôi học hỏi và tạo nên hương vị rượu ngon”.

Những ché rượu cần được thay thế từ đất nung truyền thống sáng chói được đặt từ các làng gốm nổi tiếng hẳn hoi. Phương thức làm rượu đảm bảo vệ sinh, đúng quy trình, ché đựng bắt mắt… hứa hẹn đầu ra đầy hi vọng với tầm 1.000 ché/năm. Nói dễ, làm không dễ. Khi mặt hàng này chưa kịp tìm được chỗ đứng trên thị trường thì nhiều hộ lâm vào cảnh thiếu vốn, sản xuất cầm chừng rồi dừng hẳn. Đây là điều mà ông Nghĩa luôn băn khoăn mà chính quyền địa phương cũng như các hộ sản xuất chưa có phương án giải quyết. Nhưng ông Nghĩa quyết giữ lửa nghề.  Thành quả đạt được là cơ sở chế biến rượu cần của gia đình ông là một trong những thương hiệu tiêu biểu được các ngành chức năng TP cấp Giấy chứng nhận hợp quy đảm bảo chất lượng, an toàn vệ sinh thực phẩm và được nhiều Khu du lịch trên địa bàn cam kết tiêu thụ sản phẩm.

 

Sản xuất rượu theo đúng quy trình, đảm bảo chất lượng, đồng thời bảo tồn và phát triển nét văn hóa rượu cần là việc làm có ích, nhằm duy trì sắc thái riêng về văn hóa của đồng bào Cơ Tu. Ông Nghĩa cho rằng không ai bảo vệ tốt di sản văn hóa của mình bằng chính mình. Vì lẽ đó ông Nghĩa luôn tận tâm trong từng ché rượu cần mà mình ủ ra.

Chia sẻ thẳng thắn về cách thức làm rượu cần, ông Nghĩa cho hay, rượu cần Phú Túc xưa làm bằng sắn, lá cây rừng. Sau này nhiều người chuyển sang làm bằng gạo tẻ, men công nghiệp. Hương vị rượu cần vì thế mất đi đặc trưng. Chính vì mong muốn giữ được những vò rượu cần chính thống, ông Nghĩa đã tự tay lên men rượu bằng loại gạo nếp của bà con dân tộc vùng cao. Sau đó ông chọn trấu ủ rượu kỹ lưỡng vừa khô, không lẫn tạp chất. Miệng ché rượu được ông ủ bằng lá bục rục, một loại lá rừng có nhiều ở vùng rừng Phú Túc, đảm bảo đủ độ ấm, có như vậy rượu mới ngon và mang đặc trưng riêng của người dân tộc Cơ Tu.

Rượu cần Phú Túc nhận Cúp vàng thương hiệu SP chất lượng cao 2016

Sản phẩm rượu cần của ông Lê Văn Nghĩa đã được Viện chất lượng Việt Nam chứng nhận sản phẩm phù hợp đáp ứng đủ các tiêu chuẩn về VSATTP, tặng danh hiệu cúp vàng thương hiệu chất lượng cao. Các sản phẩm rượu cần của ông được quyền sử dụng dấu hiệu chất lượng Việt Nam phù hợp các tiêu chuẩn đề ra. Để có một thành quả như ngày hôm nay, Cơ sở rượu cần Phú Túc Lê Văn Nghĩa đã trải qua rất nhiều gian nan, vất vả, và những ngày nghiên cứu kì công. Để có thể đưa ra thị trường những sản phẩm chất lượng và đượm chất truyền thống như bây giờ.

Giấy chứng nhận về điều kiện VSATTP

Định hướng trong tương lai, ông Lê Văn Nghĩa mong muốn rằng cùng với sự phát triển của các khu du lịch như Khu sinh thái Ngầm Đôi, khu sinh thái Nước nóng Suối Đôi, khu sinh thái Suối Hoa, khu sinh thái Lá Thiêu và khu sinh thái Hòa Phú Thành rượu cần Phú Túc cũng tìm được thị trường tiêu thụ thích hợp. Hằng ngày số lượng du khách đến tham quan ở những điểm du lịch ngày càng đông, nhu cầu về ăn uống, về nghỉ ngơi, sinh hoạt văn hóa... tất yếu phải tăng theo. Đây là cơ hội để đồng bào Cơtu thôn Phú Túc phát huy khả năng của mình tạo ra những sản phẩm mang tính truyền thống của đồng bào dân tộc để phục vụ cho nhu cầu cần thiết của du khách, đồng thời qua đó giải quyết việc làm cho nhiều lao động ở địa phương.

Tại cơ sở rượu cần của ông Lê Văn Nghĩa, chúng tôi được thử những ngụm rượu do chính tay ông cất. Nếu đã một lần nếm thử loại rượu này, ắt hẳn du khách cũng như tôi, sẽ cảm nhận được hương vị thơm nồng của men rượu. Hòa quyện cái tâm, tình của người nấu cùng với bàn tay tài hoa khéo léo đã tạo nên men rượu thơm lừng quyến rũ mà bất cứ ai cũng không cưỡng lại được.

Người Cơ Tu cũng như người Kinh, bao giờ lời chào cũng rất quan trọng. "Lời chào cao hơn mâm cỗ", ở đây, lời chào của chủ nhà và sự đối đáp của khách rất tinh tế, họ nói rằng, gia đình xem chúng tôi như vàng, quý chúng tôi như bạc, nay rượu đã đổ đầy nước, chúng tôi xin cảm ơn và chúc cho gia đình an khang, thịnh vượng.  Lời cúng mở rượu là nghi lễ không thể bỏ qua ở bất cứ cuộc uống rượu cần nào, còn gọi là "xé hình lầu". Cầu mong thần linh phù hộ độ trì cho con cháu sống lâu trăm tuổi, mơ gì cũng có, lo gì cũng được…, có sức khoẻ như con voi, con hổ trong rừng… Uống rượu cần còn thể hiện sự gắn kết, đùm bọc lẫn nhau giữa các thành viên trong gia đình nhất là trong dịp đầu xuân năm mới nhà nào cũng có vài ché.

Sản phẩm rượu cần Phú Túc

Rượu cần có ở hầu hết các cuộc vui, buồn của người Cơ Tu. Mỗi cuộc rượu có một cách uống khác nhau, như rượu trong lễ cưới, hai cần rượu bắt chéo vào nhau, trên cần rượu buộc hai cuộn tơ, ý nói đôi vợ chồng sẽ sống với nhau cho đến đầu bạc răng long. Từ đây, rượu cần là cầu nối nhân duyên cho trai, gái thành vợ, thành chồng sau những ngày lễ hội.

Có thể nói, văn hoá rượu cần là một nét đẹp trong đời sống thường ngày của đồng bào các dân tộc. Để phát triển sản phẩm này, chính quyền địa phương nên quảng bá rượu cần Phú Túc để rượu trở thành một sản phẩm truyền thống đặc trưng của địa phương nhằm tạo điều kiện thuận lợi để bà con được vay vốn đầu tư sản xuất, kết hợp đưa công nghệ hiện đại vào sản xuất quy mô lớn. Do đó để có thể xây dựng và phát triển làng nghề truyền thống là hướng đi không chỉ giúp người Cơ Tu bảo tồn, phát huy và quảng bá được nét văn hóa độc đáo với du khách bốn phương, mà phải mở ra một hướng đi tích cực về làm kinh tế đúng hướng như cơ sở rượu của anh Lê Văn Nghĩa. Đây đã và đang là mô hình kinh doanh rượu cần Phú Túc diển hình đáng được nhân rộng trong tương lai.

Mọi thông tin liên hệ: Cơ sở sản xuất rượu cần Lê Văn Nghĩa

Địa chỉ : Xã Hòa Phú, huyện Hòa Vang, T.P Đà Nẵng

Điện Thoại:0963544524 - 01697166559

                                                                                                                                                Bích Trần 

Bạn hãy đăng nhập vào Facebook để thực hiện bình luận và chia sẻ bản tin này với bạn bè.

  • Đối tác - Liên kết